Dinh dưỡng cho bệnh nhân đái tháo đường ngày Tết

Dinh dưỡng cho bệnh nhân đái tháo đường ngày Tết

02/09/2018

       Năm Đinh Dậu sắp qua đi và xuân Mậu Tuất đang đến gần. Trong những ngày nghỉ Tết, mọi người thường sum vầy cùng nhau bên mâm cơm, đĩa mứt, chén trà, ly rượu. Nhịp sinh hoạt có phần xáo trộn so với ngày thường, như ngủ nhiều hơn, ít tập thể dục hơn, dễ quên dùng thuốc, và bữa ăn khó giữ được sự ổn định như thường ngày, đặc biệt là những người phải tiếp khách nhiều hoặc kết hợp nghỉ Tết với đi du lịch xa.


Thức ăn ngày tết

         Với người bệnh đái tháo đường (ĐTĐ), việc ăn Tết sao cho vui mà vẫn khỏe thật không dễ, khi đa phần các món ăn truyền thống đều “gây khó” trong việc giữ đường huyết ổn định. Thực phẩm ngày Tết có nhiều chất bột đường như bánh chưng, bánh tét, bánh tráng, bún, củ kiệu, dưa hành, mứt, trái cây… và nhiều chất béo như thịt kho tàu, giò thủ, lạp xưởng, chả lụa, các món chiên xào đều tiềm ẩn nguy cơ cho bệnh nhân ĐTĐ. Nếu không biết cách chọn lựa món ăn, kiểm soát số lượng ăn vào, cũng như giữ ổn định lịch sinh hoạt, đường huyết có thể xuống thấp hoặc tăng cao, thậm chí hôn mê phải nhập viện.  

Tùy tình trạng kiểm soát đường huyết và các bệnh lý đi kèm, mỗi bệnh nhân sẽ được bác sĩ tư vấn một chế độ ăn riêng biệt. Sau đây là một số lưu ý chung về dinh dưỡng ngày Tết cho bệnh nhân ĐTĐ:

Kiêng tối đa bánh, kẹo, mứt, chè, mật ong, nước ngọt… là các loại đường hấp thu nhanh, làm tăng đường máu nhiều nhất. 

Ăn vừa đủ các món giàu chất bột như cơm, bánh tét, bánh chưng, xôi, bún, miến, bánh tráng, khoai, bắp, sắn, mì...

Ăn hạn chế chất béo gồm giò mỡ, giò chả, giò thủ, lạp xưởng, thịt đông, thịt kho tàu, phủ tạng động vật… có lượng mỡ cao, chứa nhiều năng lượng, dễ làm tăng cân và tăng mỡ máu.

Nhóm chất đạm như thịt, cá, trứng, sữa, đậu, đỗ các loại, có thể ăn như người bình thường. Nếu kèm bệnh gút phải hạn chế những loại thịt màu đỏ (thịt trâu, bò, cá thu…).

Các hạt có dầu như hạt điều, hạt hướng dương, hạt dưa, hạt bí, hạt dẻ, quả óc chó, đậu phộng…, có chứa nhiều chất béo dễ gây tăng cân, nên những người thừa cân, béo phì không nên ăn nhiều.

Ăn không hạn chế chất xơ. Nên ăn nhiều rau xanh (300g/ngày), ăn vừa phải trái cây (200g/ngày), hạn chế loại nhiều đường (mít, nhãn, vải, nho, sầu riêng), có thể ăn 1-2 miếng dưa hấu bằng bàn tay/lần, chuối, đu đủ, táo, cam… và không nên uống nước ép trái cây.

Hạn chế rượu bia ở mức tối thiểu. Có thể uống 2 đơn vị rượu/ngày với nam giới, 1 đơn vị rượu/ngày với nữ giới, mỗi đơn vị rượu bằng 1 cốc nhỏ rượu mạnh, hoặc 1 lon bia. Cần lưu ý nếu uống nhiều rượu bia mà không ăn đầy đủ có thể dẫn đến hạ đường huyết.

Người bệnh cần đảm bảo ăn đủ 3 bữa mỗi ngày và cố gắng ăn số lượng không thay đổi nhiều so với ngày thường, uống đủ 1,5 – 2 lít nước lọc mỗi ngày.

Bên cạnh đó, nhớ uống thuốc và chích insulin theo toa, không thức khuya để tránh tăng đường huyết do stress và cố gắng duy trì vận động như ngày thường.

Trong những ngày đầu năm, các gia đình thường làm mâm cơm cúng gia tiên và chờ mọi người đến đông đủ, thời gian chờ trước bữa ăn kéo dài có thể dẫn đến hạ đường huyết. Vì vậy, bệnh nhân cần lưu ý có thể ăn tạm thứ gì đó như 1 quả quýt nhỏ, hay 1 chiếc bánh quy trong khi chờ đợi.

Thực hiện được những gợi ý trên, người bệnh ĐTĐ hoàn toàn có thể vui vẻ và an tâm tận hưởng bữa ăn với người thân trong mỗi độ xuân về.

Tác giả: BS CK1 Lê Hoàng Bảo -  Khoa Nội tiết - Bệnh viện Đại Học Y Dược TP. HCM
Tác giả: BS CK1 Lê Hoàng Bảo
Khoa Nội tiết - Bệnh viện Đại Học Y Dược TP. HCM
215 Hồng Bàng, Phường 11, Quận 5, TP Hồ Chí Minh
Bạn có thích cách trình bày bài viết không?

Bạn sẽ thích